Recipe chân dung trẻ em Fuji: da hồng hào và mắt trong

Vì sao mình bỏ Classic Chrome khi chụp con

Hai năm đầu cầm X-T3 mình mặc định mọi recipe phải có Classic Chrome. Nhìn nó "có chất", có không khí. Rồi bé thứ hai sinh ra, mình chụp lại đống ảnh của bé lớn hồi 6 tháng tuổi và nhận ra một điều khá phũ: da trẻ sơ sinh Việt Nam dưới ánh đèn vàng trong nhà mà gặp Classic Chrome thì xỉn như thiếu máu. Tông cam bị kéo về phía nâu đất, đôi má hồng hồng của bé biến mất, mắt thì xám đi vì shadow bị đẩy xuống -2.

Từ đó mình quay về Astia. Và đây là recipe mình chốt sau khoảng 8 tháng tinh chỉnh, dùng cho cả X-T5, X-Pro3 mượn của bạn, lẫn X100V mang theo khi đi chơi cuối tuần.

Recipe chính: Astia Soft Skin cho bé trong nhà

Đây là bộ thông số mình để sẵn trong C1 của tất cả body Fuji mình từng cầm. Sensor X-Trans IV trở lên đều dùng được, riêng clarity thì X-Trans III (X-T2, X-Pro2) không có nên bỏ qua dòng đó.

• Film Simulation: Astia/Soft
• Grain Effect: Weak, Small
• Color Chrome Effect: Off
• Color Chrome FX Blue: Off
• White Balance: Auto White Priority, shift R +2, B -3
• Dynamic Range: DR200
• Highlight: -1
• Shadow: -2
• Color: -1
• Sharpness: 0
• Noise Reduction: -4
• Clarity: -2
• ISO: Auto, max 6400
• Exposure Compensation: +1/3 đến +2/3 (mặc định +1/3, đẩy +2/3 khi đèn vàng đậm)

Trông thì giống mấy recipe Fuji X Weekly nhưng có ba chỗ mình cố tình lệch chuẩn: shadow -2 thay vì 0, color -1 thay vì +1, và clarity -2. Mình sẽ giải thích từng cái bên dưới vì đây là phần quyết định ảnh đẹp hay xấu.

Vì sao clarity -2 mà không phải -3 hay -4

Clarity âm là cách rẻ tiền nhất để có da mịn mà không cần app retouch. Nhưng -3 trở xuống thì mắt bé bắt đầu bị "mờ như có sương", lông mi mất đường nét. Mắt là phần duy nhất trên gương mặt trẻ con mà mình muốn giữ tuyệt đối sắc, nên clarity dừng ở -2 là điểm cân bằng. Sharpness để 0 (không phải +1 hay +2) vì Astia đã có micro-contrast vừa đủ cho da mềm, đẩy sharpness lên là nổi lỗ chân lông của mẹ luôn (mình bị vợ mắng vụ này rồi).

WB shift R+2 B-3 - linh hồn của recipe

Đây là chỗ mình mất nhiều thời gian nhất. Auto White Priority của Fuji từ firmware 4.0 trở đi đã ngả ấm sẵn, cộng thêm R+2 nữa thì da bé Việt - vốn có nền vàng nhẹ - lên thành hồng đào chứ không cam. Trừ B -3 để gỡ bớt cyan trong shadow vùng mắt, nhờ vậy tròng trắng mắt trong veo chứ không xanh xao. Nếu chụp dưới đèn LED 4000K thì shift này hơi quá ấm, bạn rút xuống R +1, B -2.

Tinh chỉnh theo từng độ tuổi

Bé sơ sinh 0-3 tháng

Da bé sơ sinh có lớp lông tơ và đôi khi còn mụn sữa, ban đỏ ở má. Mình giảm color xuống -2 và đẩy highlight xuống -2 để các mảng đỏ không bị bão hòa. Grain để Off luôn cho ảnh sạch như studio. Bé giai đoạn này hay ngủ, ánh sáng cửa sổ tán xạ là đẹp nhất, không cần đèn flash. Mình thường mở khẩu f/2 với XF 35mm f/1.4 hoặc XF 56mm f/1.2, focus vào lông mi.

Bé 6 tháng đến 2 tuổi

Đây là giai đoạn da đẹp nhất - căng, hồng, đều màu. Giữ nguyên recipe gốc. Lưu ý duy nhất là bé bắt đầu lăn lê bò trườn, tốc độ trập nên đặt min 1/250s. Mình để custom function: ISO Auto với shutter min 1/250, max ISO 6400. Trong nhà Việt buổi tối thường ISO chạy 3200-5000, với NR -4 thì noise vẫn giữ lại được texture da, không bị nhão như smartphone.

Bé mẫu giáo 3-6 tuổi

Lúc này bé biết tạo dáng, biết nhìn camera. Mình tăng color về 0 để màu áo quần đồng phục, đồ chơi nổi hơn. Sharpness vẫn 0. Nếu chụp ngoài trời sân trường ánh nắng gắt, đổi DR sang DR400 và highlight -2. Recipe vẫn là cùng một bộ, chỉ điều chỉnh ba thông số.

Ánh sáng - phần không ai nói cho bạn

Recipe chỉ giải quyết 40% bài toán. 60% còn lại là ánh sáng. Vài thứ mình học sau khi chụp con suốt 4 năm:

• Cửa sổ hướng Đông buổi sáng 8-10h là ánh sáng đẹp nhất cho da bé. Tán xạ qua rèm voan mỏng càng ngon.
• Tránh đèn downlight trần. Loại đèn này tạo bóng dưới mắt làm bé nhìn mệt mỏi, dù recipe có chỉnh thế nào cũng không cứu được.
• Đèn ngủ vàng 2700K thì shift WB sang R 0, B -5, exposure +1 stop. Ảnh sẽ ấm như film Portra 400 push 1.
• Nếu phải dùng flash, bounce lên trần trắng. Đừng bao giờ đánh thẳng vào mặt bé - mắt bé chưa quen flash trực tiếp.

Lens nào hợp với recipe này

Mình thử qua kha khá lens, đây là ranking cá nhân khi ghép với Astia recipe:

• XF 56mm f/1.2 R bản cũ - bokeh creamy, hơi soft wide open, hợp tuyệt đối với da bé. Hơi dài cho phòng nhỏ.
• XF 35mm f/1.4 R - lens huyền thoại, màu render ấm sẵn, cộng recipe này thì ảnh ra như film.
• X100V (23mm f/2 fixed) - đi chơi gọn nhẹ, leaf shutter im ru không làm bé giật mình lúc ngủ.
• XF 50mm f/2 R WR - rẻ, nhẹ, sắc. Hơi sắc quá với da nên mình kéo clarity xuống -3 khi dùng lens này.

Nếu bạn đang phân vân giữa các recipe khác cho hoàn cảnh khác nhau, mình có viết một bài tổng hợp ở bộ sưu tập recipe Fuji phân loại theo film simulation gốc. Còn muốn so sánh nhanh thông số trước khi nạp vào máy, dùng tool recipe Fuji để export ra file nháp.

Lỗi hay gặp khi mới dùng recipe này

Da bé bị đỏ như uống rượu

Thường do hai nguyên nhân: WB shift R quá cao (giảm về R+1), hoặc dynamic range không đủ làm vùng má cháy (đổi từ DR200 sang DR400). Mình hay quên check DR khi chuyển từ ngoài trời vào trong nhà nên thường để DR-Auto, hiệu quả gần bằng DR400.

Mắt bé bị mờ, thiếu sức sống

Clarity âm nhiều quá, hoặc sharpness âm. Đưa sharpness về 0 trước, sau đó clarity dừng -2. Nếu vẫn mờ, kiểm tra focus - X-T5 nên bật Face/Eye Detection nhưng đôi khi nó bắt vào lông mày thay vì đồng tử, mình tắt đi và focus thủ công bằng joystick.

Ảnh tổng thể bệt, thiếu chiều sâu

Shadow -2 đôi khi quá tay với phòng ít sáng. Kéo về -1 hoặc 0. Bù lại tăng highlight về 0 cho ảnh có range rộng hơn. Recipe vốn dĩ là điểm xuất phát, không phải luật.

In ra giấy - khâu cuối cùng bị bỏ quên

JPEG out-of-camera từ recipe này in lên giấy Lustre 6x9 hoặc 8x12 cực ngọt. Mình hay đặt ở mấy lab in ảnh trên đường Trần Bình Trọng quận 5, chọn giấy Fuji Crystal Archive, không cần chỉnh sửa gì. Recipe chân dung trẻ em này được thiết kế để in chứ không chỉ để post Instagram - đó là lý do mình giữ sharpness 0 và NR -4, vì khi in ra giấy mọi chi tiết sẽ mềm đi một bậc, nếu chỉnh sẵn cho màn hình thì lên giấy sẽ bị mờ. Bạn có thể tham khảo thêm vài recipe khác cùng dòng Astia để có biến thể cho từng mùa.

Lưu vào Custom Setting nào

Mình đặt recipe này ở C1 với tên "BABY ASTIA". C2 là phiên bản ngoài trời (DR400, color 0). C3 là Classic Negative cho bé khi đi du lịch. Ba slot này đủ dùng cho 90% hoàn cảnh chụp gia đình. Cấu hình một lần, dùng cả năm.

Nếu bạn đang dùng X-S20 hay X-T50 firmware mới, có thể tận dụng thêm Reala Ace như một biến thể - giảm color về -2 và để mọi thông số còn lại y như recipe Astia. Reala render da Á đông hơi tươi hơn, hợp ảnh kỷ niệm sinh nhật, lễ tết.

Cuối cùng, đừng quên một điều: bé chỉ nhỏ một lần. Chỉnh recipe xong thì cất máy ra chơi với con, đừng cứ chăm chăm vào EVF. Những bức ảnh đẹp nhất mình từng chụp con đều là lúc mình không nghĩ đến thông số nào cả - chỉ giơ máy lên và bấm.